خلاصه کتاب مبادله الکترونیکی ارزش

پیدایش نظام پرداخت الکترونیکی ویزا

خلاصه کتاب «مبادله الکترونیکی ارزش» (Electronic Value Exchange) مروری‌ست اجمالی بر پژوهش نویسنده و پژوهشگر آمریکایی، دیوید ال. استرنز (David L. Stearns) نخستین‌بار در سال ۲۰۱۱ منتشر شد.
اگر امروز پرداخت با کارت بانکی یا تلفن همراه تنها چند ثانیه زمان می‌برد، پشت این سادگی دهه‌ها نوآوری، رقابت و تحول فناورانه نهفته است. دیوید استرنز در این کتاب داستان شکل‌گیری یکی از مهم‌ترین زیرساخت‌های مالی جهان، یعنی شبکه پرداخت ویزا (VISA)، را از نخستین سال‌های فعالیتش تا تبدیل شدن به یک شبکه الکترونیکی جهانی روایت می‌کند.
نویسنده نشان می‌دهد که موفقیت ویزا صرفاً نتیجه پیشرفت فناوری نبود، بلکه حاصل تعامل پیچیده میان بانک‌ها، شرکت‌های فناوری، قانون‌گذاران، مدیران و مصرف‌کنندگان بود. او با استفاده از اسناد تاریخی، مصاحبه با افراد کلیدی و تحلیل روندهای فنی و سازمانی، توضیح می‌دهد که چگونه کارت‌های اعتباری کاغذی و سامانه‌های پراکنده بانکی به شبکه‌ای تبدیل شدند که امروزه میلیاردها تراکنش مالی را در سراسر جهان پردازش می‌کند.

بخشی از کتاب مبادله الکترونیکی ارزش:
«در هفته‌های منتهی به ۱۸ سپتامبر ۱۹۵۸، حدود ۶۵ هزار خانوار در منطقه نسبتاً کوچک فرزنو در کالیفرنیا، پاکتی عجیب و ضخیم را در صندوق‌های پستی خود دریافت کردند. داخل این پاکت، یک کارت پلاستیکی کوچک قرار داشت؛ تقریباً به اندازه یک کارت ویزیت و کمی بزرگ‌تر از کارت‌های شارژ مقوایی بود که فروشگاه‌های بزرگ زنجیره‌ای در سان‌فرانسیسکو صادر می‌کردند. روی این کارت، نام «BankAmericard» با حروف برجسته حک شده بود و در سمت راست آن مجموعه‌ای از اعداد برجسته دیده می‌شد. در بخش پایینی کارت، با حروف کوچک‌تر نوشته شده بود که این کارت متعلق به «حساب شارژ بانک آمریکا» است.
نامه‌ای که همراه کارت ارسال شده بود، توضیح می‌داد که از این کارت می‌توان برای خرید کالا و خدمات در صدها فروشگاه مختلف در منطقه فرزنو استفاده کرد. اما همان‌طور که در تبلیغات تجاری معمول است، فقط به مزایا اشاره نشده بود؛ بلکه نکات مهم دیگری نیز وجود داشت. برای مثال، مشتریان می‌توانستند در پایان هر ماه یک صورت‌حساب یکجا دریافت کنند، اما اگر نمی‌خواستند تمام مبلغ را همان ابتدا پرداخت کنند، بانک آمریکا این امکان را فراهم کرده بود که تنها حداقل مبلغ تعیین‌شده را بپردازند و باقی بدهی را به‌تدریج، طی چند ماه و با شرایط دلخواه خود تسویه کنند.
بدون شک بسیاری از ساکنان فرزنو از دریافت این کارت‌ها و خطوط اعتباری همراه آن‌ها شگفت‌زده شدند، اما احتمالاً بیشتر مردم پیش‌تر چیزی شبیه آن را دیده یا درباره‌اش شنیده بودند. اگرچه برنامه BankAmericard نقطه عطف مهمی در تاریخ ویزا (Visa) محسوب می‌شود، اما از بسیاری جهات کاملاً بی‌سابقه نبود. پمپ‌بنزین‌ها و فروشگاه‌های زنجیره‌ای از دهه ۱۹۲۰ کارت‌های شارژ مخصوص خود را صادر می‌کردند و برخی از آن‌ها حتی سیستم‌های اعتباری گردشی با حداقل پرداخت ماهانه ایجاد کرده بودند.»