آن دن‍ی‍ای دی‍گ‍ر: ت‍ام‍ل‍ی در آث‍ار ولادی‍م‍ی‍ر ن‍ب‍اک‍ف‌

کتاب «آن دنیای دیگر: تاملی در آثار ولادیمیر ناباکف» نوشته آذر نفیسی، پژوهشگر و منتقد ادبی ایرانی، نخستین بار در سال ۱۳۷۳ (۱۹۹۴) توسط نشر طرح نو منتشر شد. این اثر یکی از نخستین کتاب‌های مفصل و تخصصی به زبان فارسی درباره زندگی، اندیشه و آثار ولادیمیر ناباکف، نویسنده روسی‌‌آمریکایی، به شمار می‌رود و پیش از آنکه نفیسی با کتاب لولیتاخوانی در تهران به شهرت جهانی برسد، جایگاه او را به‌عنوان منتقد ادبی تثبیت کرد. این کتاب بعدها با عنوان That Other World: Nabokov and the Puzzle of Exile به انگلیسی ترجمه و در سال ۲۰۱۹ توسط انتشارات دانشگاه ییل منتشر شد.
نفیسی در این کتاب تنها به معرفی آثار ناباکف اکتفا نمی‌کند، بلکه با رویکردی تحلیلی و مبتنی بر نقد ادبی، به بررسی مضامین محوری آثار او از جمله تبعید، حافظه، هویت، خیال، زمان، هنر، آزادی و نسبت میان واقعیت و تخیل می‌پردازد. او نشان می‌دهد که چگونه تجربه مهاجرت اجباری و از دست دادن وطن، در سراسر آثار ناباکف حضوری پررنگ دارد و مفهوم «آن دنیای دیگر» به جهانی فراتر از واقعیت روزمره اشاره می‌کند؛ جهانی که از خلال هنر، تخیل و آفرینش ادبی قابل دسترسی است. در تحلیل‌های کتاب، آثاری چون ماشِنکا، دعوت به مراسم گردن‌زنی، هدیه، دفاع لوژین، آتش کم‌فروغ (Pale Fire) و لولیتا از منظر ساختار روایی، نمادپردازی، بازی‌های زبانی و شیوه روایت بررسی می‌شوند.
نفیسی با بهره‌گیری از منابع پژوهشی و ارجاع به زندگی و نامه‌های ناباکف، می‌کوشد پیوند میان جهان‌بینی او و تکنیک‌های پیچیده داستان‌نویسی‌اش را روشن کند و نشان دهد که آثار او را نمی‌توان صرفاً بر اساس داستان ظاهری یا جنجال‌های پیرامون برخی رمان‌هایش تفسیر کرد. این کتاب از جمله آثار شاخص نقد ادبی در زبان فارسی درباره ادبیات مدرن غرب به شمار می‌آید و به دلیل دقت پژوهشی، تحلیل‌های تفصیلی و نثر روان و در عین حال دانشگاهی، همچنان یکی از منابع ارزشمند برای دانشجویان و علاقه‌مندان به آثار ولادیمیر ناباکف و نقد ادبی محسوب می‌شود.