تاریخ امپراطوری غوریان

به اهتمام و کوشش: غلام سعید حلمی

تاریخ دولت مستقل غوریان، ۴۵۳ هجری تا ۶۱۲ هجری مطابق ۱۱۴۸ م تا ۱۲۱۵ م.

از مقدمه کتاب:
غور در قدیم به علاقه‌های بالنسبه وسیعی اطلاق می‌شد که بین هرات و غزنه (دره‌های کوهستانی سلسله بابا و سفید کوه) را احتوا میکرد. به این ترتیب امرای این منطقه غور را "ملک الجبال" می نامیدند. غور با داشتن موقعیت خاص جغرافیایی که داشت، از قدیم در آن امرای مستقل حکومت داشتند که به آنان ملوک غور می گفتند و این ملوک خود بدو طایفه تقسیم می شدند. طایفه ای از آنان در خود غور فرمانروایی داشتند و پایتخت آنان فیروزکوه بود و به آنان ملوک فیروزکوهی یا غوریان فیروزکوه و یا امرای غوری می گفتند و گروهی دیگر در شمال ناحیه غور در منطقه طخارستان فرمانروایی می کردند و پایتخت آنان بامیان بود و باین ترتیب به آنان ملوک بامیان یا غوریان بامیان می گفتند. چون جد اعلای هر دو دسته از ملوک شنسب نام داشت، به همین مناسبت احفاد او را آل شنسب یا ملوک شنسبانیه می گفتند. به احتمال قوی شنسب معاصر حضرت علی (رض) بوده است که بدست وی مسلمان شده و از ایشان لواء و خلعتی مبنی بر میراثی بودن حکومت غور در اولاد وی حاصل داشته است.
بدوران مبارزات مختلفی که برای کسب قدرت کامل میان امرای صفاری و سامانی و غزنوی وجود داشت امرای غوری به سبب وضع خاص غور و کوهستانی بودن سرزمین شان کمتر در معرض کشور گشایی آن سلسله ها قرار میگرفتند و به این سبب به اقتضای سیاست روزگار مطیع بعضی از امراء می شدند و گاه نیز دعوی استقلال می کردند...