شبلی مست حق و مجذوب حقیقت

اثری پژوهشی و جامع که به گردآوری، تصحیح و تحلیل روایات، اقوال و احوال ابوبکر دلف بن جحدر شبلی (عارف نامدار قرن سوم و چهارم هجری و از یاران صمیمی منصور حلاج) می‌پردازد.
جواد نوربخش در این کتاب تلاش کرده تا ابعاد گوناگون شخصیت شبلی را که به «مست حق» و «مجذوب» شهره بوده، بر اساس معتبرترین متون کهن عرفانی (مانند تذکرهالاولیاء عطار، اسرارالتوحید، طبقات الصوفیه و کشف‌المحجوب) بازسازی کند.
محتوای کتاب:
• شرح احوال و سیر و سلوک: بررسی زندگی شبلی از زمان تصدی مناصب دولتی (حاکمیت دنباوند/دماوند) تا تحول روحی عمیق او، پیوستن به حلقه شاگردان جنید بغدادی و ریاضت‌های سخت و شگفت‌انگیز او.
• شطحیات و کلمات شورانگیز: بخش عمده‌ای از کتاب به تفسیر و نقل کلمات تند، بی‌پروا و به ظاهر متناقض (شطحیات) شبلی اختصاص دارد که ناشی از حالت «سُکر» (مستی عرفانی) و جذبه الهی او بوده است.
• رابطه شبلی و حلاج: بررسی پیوند عمیق میان شبلی و حسین بن منصور حلاج. کتاب به این نکته می‌پردازد که چگونه شبلی با وجود هم‌عقیده بودن با حلاج، به دلیل مصلحت‌سنجی یا به تعبیری «حفظ سرّ»، از عاقبت حلاج مصون ماند، هرچند که خود او همواره از این بابت بی‌قرار و آشفته بود.
• جنون الهی (مجنونِ عاقل): تبیین احوال خاص شبلی که بارها او را به دلیل رفتارهای غیرمتعارف و سخنان وجدآمیز به دارالمجانین (تیمارستان) فرستادند، در حالی که مشایخ صوفیه معتقد بودند جنون او ناشی از کثرت تجلیات الهی بر قلب اوست.
• اشعار و مکاتبات: گردآوری اشعار عارفانه (به زبان عربی و ترجمه آن‌ها) و سخنان منظوم منسوب به شبلی در موضوعاتی چون عشق الهی، فنا و بی‌خودی.
کتاب ساختاری مستند و منبع‌محور دارد. نویسنده ابتدا عین عبارات و روایات موجود در کتب قدمای صوفیه را نقل می‌کند و سپس با قلمی روان به تحلیل، دسته‌بندی و پیوند دادن این روایات می‌پردازد تا تصویری منسجم از نظام فکری و روحی این عارف بزرگ به خواننده ارائه دهد.