تاریخ تمدن - جلد ۳: قیصر و مسیح

تاریخ تمدن (The Story of Civilization) مجموعه‌ای یازده‌جلدی در حوزه تاریخ و فرهنگ جهان است که حاصل بیش از چهار دهه پژوهش و نگارش ویل دورانت و همسرش آریل دورانت است. این مجموعه که انتشار آن در سال ۱۹۳۵ با جلد نخست آغاز شد و در سال ۱۹۷۵ با جلد یازدهم به پایان رسید، تلاشی گسترده برای روایت تاریخ تمدن بشری از دوران باستان تا عصر ناپلئون است.
ویل دورانت، مورخ و فیلسوف آمریکایی، از جمله نویسندگانی بود که اعتقاد داشت تاریخ را نباید صرفاً مجموعه‌ای از جنگ‌ها، پادشاهان، حکومت‌ها و تاریخ وقوع رویدادها دانست. او می‌خواست نشان دهد انسان‌ها در طول تاریخ چگونه زندگی کرده‌اند، چه اندیشه‌هایی داشته‌اند، چگونه جوامع خود را سازمان داده‌اند و هنر، علم، فلسفه، دین، ادبیات و نهادهای اجتماعی چگونه شکل گرفته و تحول یافته‌اند.
جلد سوم تاریخ تمدن با عنوان «قیصر و مسیح» به تاریخ تمدن روم و پیدایش و گسترش مسیحیت از آغاز تا سال ۳۲۵ میلادی اختصاص دارد. کتاب ابتدا به ریشه‌های تمدن روم، شکل‌گیری جمهوری، مبارزات سیاسی و اجتماعی و گسترش قدرت روم در ایتالیا و سرزمین‌های دیگر می‌پردازد. سپس تحولات جمهوری روم، جنگ‌های داخلی، ظهور ژولیوس سزار و پایان جمهوری و تاسیس امپراتوری به دست آگوستوس را بررسی می‌کند. در ادامه، دوران امپراتوران روم، از جمله نرون، وسپاسیان، تیتوس و تراژان، و جنبه‌های گوناگون زندگی رومیان مانند خانواده، طبقات اجتماعی، اقتصاد، حقوق، آموزش، ادبیات، فلسفه، پزشکی، هنر و معماری مورد توجه قرار می‌گیرد. بخش پایانی کتاب به تاریخ یهودیه، زندگی و تعالیم عیسی مسیح، فعالیت‌های حواریون، گسترش مسیحیت در امپراتوری روم، برخورد آن با باورهای مذهبی سنتی و سرانجام پیروزی مسیحیت در دوران کنستانتین اختصاص دارد.