جام جم اوحدی

.
کتاب جام جم یکی از مثنوی های معروف و ماندگار اوحدی مراغه ایست . اوحدی مراغه ای یکی از متفکران و نویسندگان بنام قرن هفتم و هشتم هجری است مثنوی جام جم یکی از آثار فلسفی بنام ایشان است که آنرا در تبعیت از حکیم ثنایی و دیگر پیشگامان فلسفه نگاشته است.
این کتاب منظومه ای است به زبان فارسی، در قالب مثنوی، در پنج هزار بیت، در اخلاق و عرفان، از اوحدی مراغی (670 – 738 ق)، شاعر و عارف ایرانی. اوحدی این مثنوی را در حدود شصت سالگی، به سال 732 ق. شروع، و در 733 ق. به پایان برده است: «چـون ز تاریخ بـرگرفـتم فـال / هـفتصد رفته بود و سی و سه سال * چـون به سالی تمام شد بدرش / خـتـم کـردم بـه لـیـله القـدرش» (اوحدی، 262) و به پیشنهاد غیاث الدین محمّد وزیر، فرزند خواجه رشیدالدین فضل الله، از وزرا و رجال معروف دورۀ ایلخانی، به نام ابوسعید بهادرخان (حکـ. 717 – 736 ق.)، بر وزن و اسلوب حدیقه الحقیقۀ سنایی سرود و از همان ابتدا، مورد اقبال مردم واقع شد و از آن نسخه های متعدّد، تهیه می شد. دولتشاه گوید: «اوحدی جام جم را در اصفهان نوشته و در قرب یک ماه چهارصد سواد، مستعدّان روزگار از آن برداشته اند، و با وجود حجم اندک، آن کتاب را به بهای تمام خرید و فروخت می کرده اند و در میان مستعدّان بسیار مکرّم بود، والحقّ آن نسخه در آداب طریقت مستحسن نسخه ای است»؛امّا می افزاید که در زمان او (892 ق.) آن را کمتر می خواندند.