ادیب برومند

(1303 - 1395 هـ.خ)

<p>سلام به ایرانی قهرمان</p><p>درود به سربازان نهضت ملی</p><br><p>در آن هنگام که جوش و خروش ملّت ایران بر ضد سیاست استعماری موجب شد که صنعت نفت در سراسر ایران ملی شود، اشعار زیر خطاب به ایرانیان مجاهد و سربازان گمنام نهضت ملی سروده شد.</p><br><p>سلام ای قهرمان، ای درخورِ تأیید یزدانی</p><p>سلام ای قهرمان، ای مایه‌ی تقدیر ایرانی</p><br><p>سلام ای پهلوانِ عرصه‌ی پیکار ایمانی</p><p>سلام ای ناخدای کشتی دریای طوفانی</p><br><p>تویی فخرآفرینِ کشور اندر واپسین دوران</p><p>تویی دردآشنای ملّتِ غمدیده‌ی ایران</p><br><p>درود ای داستانی مردِ دشمن‌کوبِ نام‌آور</p><p>سلام ای آسمانی فردِ خفّت‌سوزِ والافر</p><br><p>درود ای جانفشان سرباز جان‌پردازِ چالِشگر</p><p>سلام ای برترین سرکارِ ملّت‌یارِ دانشور</p><br><p>تو مرد عرصه‌ی شیر اوژنان در روزِ مِیدانی</p><p>تو شیر بیشه‌ی مردافکنان در مُلک ایرانی</p><br><p>تو ای سرباز گمنام وطن ای مظهر رادی</p><p>تو ای جانبازِ بی‌ریب و ریا در راه آزادی</p><br><p>تویی پی‌ریز کاخ شوکت و عمران و آبادی</p><p>تویی طرح‌افکن کاری شهامت‌خیز و بنیادی</p><br><p>که در راهِ وطن با سربلندی قد علم کردی</p><p>عَلَم بر دوش و آهنگ نجاتِ مُلکِ جم کردی</p><br><p>تو آن مرد توانایی که ایران را توان دادی</p><p>ظفریاری و کی‌جاهی به اعقاب کیان دادی</p><br><p>نوید فتح و پیروزی به هر پیر و جوان دادی</p><p>زِ نصرت اهتزازی بر درفش کاویان دادی</p><br><p>قیام و نهضت ما را مهین خدمتگزاری تو</p><p>دلیران کیانی را گرامی یادگاری تو</p><br><p>تو از الواح کشور زنگ استعمار بزدودی</p><p>به تاریخ وطن بابی غرورانگیز بگشودی</p><br><p>ز خِفّت کاستی بر عزت دیرینه بفزودی</p><p>ره آزادمردی را به همت راست بنمودی</p><br><p>تو ما را در ره وحدت سلاحی کارگر دادی</p><p>ز عزم آهنین سرنیزه و تیغ و سپر دادی</p><br><p>تو ای ایرانی اکنون درخور تکریم دنیایی</p><p>سزاوار درود از مردم امروز و فردایی</p><br><p>تو در خاورزمین دفع ستم را لشکر آرایی</p><p>تو پیشاهنگ رزم اندر پی سرکوب اعدایی</p><br><p>به بزم سرفرازی این زمان بالانشینی تو</p><p>وزین بالانشینی درخور صد آفرینی تو</p><br><p>کنون از بیخ برکن ریشه‌های ضعف و خواری را</p><p>به باغِ بوم و بر بنشان درخت کامکاری را</p><br><p>چو دیرین عهد نوکن، شیوه‌ی فرمانگزاری را</p><p>همایون چتر برکش تارک ایران‌مداری را</p><br><p>که هنگام سراندازی به پای بخت بیدار است</p><p>زمانِ دست‌یازی بر سِتاک سبز و پربار است</p><br><p>ادیب&nbsp; برومند</p>

<p>«شعرواره‌ی فردوسی»</p><br><p>به باژ توس</p><p>طفلی زاد از مادر</p><p>نژادش همچو قلبش پاک</p><p>همانا تحفه‌ی افلاک</p><p>ببالید اندر آن آبادی و شد سروری</p><p>با طبع آتشناک</p><p>به پویش رهروی چالاک</p><p>به کار کشتورزی بود دهقانی به ناز و نعمت آسوده</p><p>به ناپاکی و ناپاکیزگی دامن نیآلوده</p><p>به دانش جان و دل بسته</p><p>زِ هر آلودگی رسته</p><p>پس از دیرین زمانی کوشش و تحصیل دانش‌ها</p><p>تفکر در زبان و پرسش اوضاع و کاوش‌ها</p><p>چو شیری با غرور شیرمردان</p><p>از کنام خویش بیرون شد</p><p>زِ وضعِ خاستگاهش دل پرازخون شد</p><p>بغرّید از سرِ خشمی که او را چاره‌جوی ناروائی کرد</p><p>مصمم در طریق رهگشایی کرد</p><p>بخواند از دفتر پیشینیان</p><p>راز دلآورمردی و گردنفرازی را</p><p>زِ احوال نیاکان راه و رسم بی‌نیازی را</p><p>بر آن شد تا به جسم ملتی افسرده جان بخشد</p><p>به روح مردمی محنت‌زده تاب و توان بخشد</p><p>بگیرد انتقام از دشمن ایران</p><p>به‌پا سازد بنایی نو به روی خانه‌ای ویران</p><p>قلم بگرفت و آغاز سرودن کرد</p><p>سپس ادراک بودن کرد</p><p>بگفت از سرگذشت پهلوانان و جوانمردان</p><p>سخن‌ها دلکش و شیرین</p><p>زِ رازِ بودن و با سرفرازی زیستن بسرود</p><p>هزاران نکته‌ی رنگین</p><p>بگفت ای خلق ایران روزگاری این چنین بودید</p><p>به حشمت فرمان‌آرای جهان تا حد چین بودید</p><p>به داد و دانش و فرزانگی فخرِ زمین بودید</p><p>بپاخیزید و از سستی بپرهیزید</p><p>به بدخواهان درآویزید</p><p>مگر گردید دامنگیرتان از عارفی صاحب نفس نفرین</p><p>مگر ازیاد بردید آن شکوه و شوکت دیرین</p><p>که از سرحد چین تا مصر در زیر نگین کردید</p><p>سراسر کشور ایران چو فردوس برین کردید</p><p>چرا شوق سرافرازی و عزت در شما گم شد</p><p>چرا در جنگتان اسب رشادت عاری از سم شد</p><p>چرا خاکسترِ نسیان فروپوشید آتش را</p><p>چه آتش؛ آتشی کاندر دل پاکان و دینداران فروزان بود</p><p>زِ رقصان شعله‌هایش دشمنان را دل گدازان بود</p><p>چه شد آتشگه بُرزین</p><p>چه شد آذرگشسب و آن‌همه آذین</p><p>کجا بردند سرو کاشمر را آن بداندیشان؟</p><p>که بود از اهرمن‌زادانِ دون فرمانده ایشان!</p><p>چو بردند آن مهین فرش بهارستانتان را گو کجا بودید؟</p><p>چرا در پای یک قوم بیابانگرد سر سودید؟</p><p>چرا از دست دادید آن همه نیرو؟</p><p>چرا بیگانگان را ره نبستید آخر از هر سو؟</p><p>چرا آتش زدند اینان به هر جا یک کُتب‌خانه؟</p><p>به علم و فضل و دانش جمله بیگانه!</p><p>شما بودید شاهد این همه وحشی‌گری‌ها را!</p><p>چرا در هم نکوبیدید این‌سان بربری‌ها را؟</p><p>به غارت مالتان بردند!</p><p>به ساغر خونتان خوردند!</p><p>به مرد و زن اسارت بار کردند آن تبه‌خویان!</p><p>گرفتند از برای بردگی آزادمردان را سیه‌رویان!</p><p>شما را راست گویم کز کدامین پروز فرخنده‌بنیادید</p><p>بگویم کز چه نام‌آوریلان زادید</p><p>بگویم در نکویی‌ها و رادی‌ها، مثل بودید</p><p>همی دانا به گفتن‌ها، همی مردِ عمل بودید</p><p>تنِ راحت‌طلب را در رهِ تحصیل آزردید</p><p>به هر عصری زِ دانش بهره‌ها بردید</p><p>تکاور اسب‌هاتان در ره عزّ و شرف جانانه می‌تازید</p><p>در اوجِ سربلندی‌هایتان نام وطن مردانه می‌نازید</p><p>شما را پهلوانی بود چون رستم</p><p>که از بیمش گسستی زهره‌ی شیر ژیان از هم</p><p>کسی کو هفت خان وحشت‌آلود زمان طی کرد</p><p>درخشان فتح و پیروزی پیاپی کرد</p><p>زِ گیو و بیژن و گودرز و بهرام ار خبر دارید</p><p>چرا چون مرغ زخمی سربه زیرِ بال و پر دارید</p><p>به خویش آیید – هنر زایید</p><p>رهِ همبستگی‌ها را جوانمردانه پیمایید</p><p>رهِ پاس وطن پویید</p><p>سخن‌ها را به اشعارِ دری گویید</p><p>بگیرید ای دلیران بر سر دوش آن درفش کاویانی را</p><p>زِ سر گیرید دورِ سربلندی‌ها و عهدِ کامرانی را</p><p>بگیرید انتقام از ترک و تازی جمله تنگاتنگ!</p><p>به شمشیر ار نشد کاری، سلاح آرید از فرهنگ!</p><p>زبانِ پارسی را همچنان آداب ملی پاس باید داشت</p><p>زِ بهرِ کندن هرزه‌گیاهان داس باید داشت</p><p>به روح پاک رستم می‌خورم سوگند</p><p>بس است این بردباری‌ها</p><p>بس است این ناگواری‌ها</p><p>بس است این توسری خوردن</p><p>زِ شلاق ستمکاران تن آزردن</p><p>حکومت‌ها ستم‌پرور</p><p>سپه‌داران خیانت‌گر</p><p>شما چون میش سر در پیش و</p><p>بس گرگان خون‌آشام در منظر</p><p>بجنبید آن چنان چابک</p><p>به رویاروی طوفان‌ها</p><p>که از هر ظالم دون</p><p>بر کنید از بیخ بنیان‌ها</p><br><p>ادیب برومند</p><p><br></p>