سفرنامه تفلیس

به کوشش: علی اصغر حقدار

مجموعه «اسنادی از مشروطه پژوهی در ایران» شامل متن‌ها و تحقیقاتی دربارۀ اندیشه‌های مشروطه خواهی است که طی سال‌های گذشته تحقیق و نوشته شده و به خاطر توقیف در اداره کتاب وزارت ارشاد اسلامی ایران، تاکنون منتشر نشده‌اند. ارائه این متن‌ها به صورت اینترنتی و رایگان جهت استفاده محققان و علاقه‌مندان تاریخ معاصر ایران و مشروطه پژوهانی است که در تکمیل تحقیقات و نوشته‌های خود به آن‌ها نیاز دارند.
دفتر اول از این مجموعه، «سفرنامه تفلیس» تألیف میرزا تقى طیب است که در سال 1382 متن آن را برای مجموعه میراث ماندگار کتابخانه مرعشی نجفی در قم تحقیق کردم(سال گذشته(1394) تصحیحی از این سفرنامه در ایران منتشر شد).
دفتر دوم از مجموعه شامل تحقیق هفت رساله از دوران پیشامشروطه تا بعد از استقرار اولیه آن است؛ بدین عنوان ها: 1- رساله سیاسی/ میرزا یعقوب خان. 2- طرح نخستین قانون اساسی ایران. 3- قانون عدالت‌خانه‌های ایران. 4- مشروطه بهترین شکل سررشته داری/ احمد کسروی. 5- دو نامه/ میرزا احمد قوام السلطنه. 6- رساله ماشااله/ میرزا آقاخان کرمانی 7- قانون انجمن‌های ایالتی و ولایتی
دفتر سوم به «امر سیاسی در رسالات عصر مشروطیت» و بررسی رسالات:(یک کلمه- مستشارالدوله تبریزی/بستان الحق- شیخ ابراهیم زنجانی/تنبیه الامة و تنزیه الملة- میرزای نائینی/مفتاح التمدن فی سیاسةالمدن- معین الاسلام بهبهانی/رساله لالان- ثقةالاسلام تبریزی) می پردازد. خلاصه‌ای از این نوشته سه سال پیش به شکل سلسله مقالات الکترونیکی در سایت «نگاه» منتشر شده‌اند.
دفتر چهارم مفاهیم نوین سیاسی و فرهنگی را در نخستین سفرنامه های ایرانیان گزارش و تحلیل می کند.
دفتر پنجم به تصحیح «مکتوبات کمال الدوله و ملحقات آن» (سه مکتوب) تألیف میرزا فتحعلی آخوندزاده با مقدمه و توضیحات اختصاص دارد.
دفتر ششم تحقیق متن ترکی و ترجمه فارسی «سه رساله سیاسی» از محمد امین رسول زاده را شامل می شود.
«اسنادی از مشروطه پژوهی در ایران» دفترهای دیگری هم دارد که با تکمیل تحقیق و تصحیح آن‌ها، به صورت اینترنتی ارائه خواهند شد.